


Thứ bảy, 26 Tháng 11 2011 16:41
Hiện nay, tại tỉnh Dăk Lăk và các tỉnh Tây Nguyên đang bước vào mùa thu hái càphê niên vụ 2011 – 2012, tuy nhiên, người trồng càphê đang gặp khó khăn khi tìm thuê nhân công hái càphê.
Dăk Lăk là tỉnh có diện tích càphê lớn nhất cả nước, với gần 200.000ha, trong đó có 180.000ha càphê kinh doanh đang bước vào giai đoạn thu hoạch. Tuy nhiên, hầu hết các chủ vườn vẫn chưa tìm được người hái càphê, mặc dù giá nhân công năm nay đã tăng từ 15 – 20% so với niên vụ trước. Điều này đang tạo nên một “cơn sốt” thiếu nhân công đối với người dân, bởi trên 85% diện tích càphê trong tỉnh là của hộ tư nhân. Nguyên nhân xảy ra tình trạng này là do hầu hết các hộ trồng càphê đều không có đủ nhân lực tại gia; việc thuê lao động ngoài tỉnh gặp khó do công việc mang tính thời vụ từ 2 – 4 tháng.

Theo một số hộ trồng càphê tại huyện Krông Năng, để thu hái càphê chính vụ, thì mỗi hecta phải tốn từ 60 – 70 ngày công, vì vậy, mỗi hộ dân phải thuê thêm từ 5 – 10 lao động/ngày để thu hái càphê cho kịp thời vụ và tránh mất trộm càphê. Ông Trịnh Văn Tình ở xã Ea Tân, huyện Krông Năng cho biết: “Thời điểm này mọi năm, gia đình tôi đã thuê được bảy nhân công, đủ để thu hái 2 hecta càphê của nhà mình, nhưng đến nay, tôi vẫn chưa tìm được ai, đây là tình trạng chung của cả xã, cả huyện”.
Trước tình trạng cung không đủ cầu, nhân công thu hái càphê thuê thường “làm mình, làm mẩy” với chủ vườn, nếu chủ vườn khắt khe về giờ giấc, tiền công, họ sẵn sàng bỏ đi làm cho chủ khác. Chị Triệu Thị Hành, ở xã Cư Suê, huyện Cư M’gar than: “Năm ngoái, gia đình tôi thuê nhân công thu hái càphê khoảng 80.000 – 100.000 đồng/người/ngày, nay tăng lên 150.000 đồng/người/ngày mà chỉ tìm được hai người từ quê Hà Tĩnh vào hái thuê, nhưng tôi phải nuôi ăn ngày ba bữa, họ mới làm”.
“Trăm dâu đổ đầu… nông dân”
Nhân công khan hiếm, giá thuê cao như vậy, thu nhập của người trồng càphê bị ảnh hưởng ít nhiều do giá càphê nhân trên thị trường đang trên đà tụt dốc. So với đầu tháng 5.2011, thời điểm giá càphê tăng cao nhất là 52.000 đồng/kg, hiện nay đã giảm 15.000 đồng/kg. Ông Nguyễn Văn Sinh, phó giám đốc sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Dăk Lăk cho biết, nếu tình trạng này tiếp diễn, thì không ít hộ dân lại lâm vào cảnh nợ nần các đại lý thu mua càphê, bởi vì, trong quá trình chăm sóc càphê, người dân thường phải vay vốn từ các chủ đại lý thu mua quen biết để mua phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nhân công chăm sóc càphê… Do “ăn trước trả tiền sau”, đến mùa thu hái càphê, nông dân trồng càphê buộc phải bán sản phẩm thu hoạch cho các đại lý đã vay tiền.
Lý giải cho việc làm trên, anh Phúc, chủ đại lý thu mua càphê Châu Phúc ở xã Ea Kênh, huyện Krông Pak cho biết: “Đó là phần khấu hao trong quá trình bảo quản tại kho của đại lý, bên cạnh đó, do bà con khi bán càphê nhân thường vẫn còn lẫn nhiều tạp chất như: vỏ, rác, nên các đại lý phải trừ từ 1 – 2 tạ/mỗi tấn càphê nhân của người dân, sau đó chúng tôi sẽ cho làm sạch càphê nhân để xuất cho tổng đại lý”.
Bên cạnh những thiệt thòi đó, việc đầu tư chăm sóc cho mỗi hecta càphê giờ đây cũng là một gánh nặng đối với nông dân, bởi giá cả các mặt hàng vật tư nông nghiệp khá cao. Nếu như trước đây (khoảng năm 2007 trở về trước), để đầu tư chăm sóc cho một hecta càphê chỉ tốn chừng 15 – 20 triệu đồng, nhưng đến nay, phải tốn từ 40 – 60 triệu đồng/ha, chưa kể các chi phí khác như: công đào, khoan giếng, mua các vật dụng tưới nước… Nếu càphê được mùa thì chỉ đạt từ 3 – 3,5 tấn nhân/ha, với giá bán hiện nay, người trồng càphê gần như không có lãi, thậm chí bị lỗ vốn nếu bị hái trộm, hoặc phơi sấy càphê không bảo đảm, càphê bị mốc, không bán được, nhiều gia đình sẽ không có tiền để trả lãi suất vốn vay của các đại lý thu mua càphê.
Thêm thảo luận cho bài viết này